مىنمايد كه سوارى بر روى كوهى مىباشد و اسب آن دو دست از زمين برداشته بر سر دم ايستاده شده ، و دور آن ميدان نيز خانهء بزرگى به جهت كشتىسازى ساخته‌اند كه به طريق قلعهء محكمى مىباشد . اما اين پل قدرى كوچك‌تر از آن پل مقابل باغ است . و اصل اين رودخانه بزرگ از درياچه‌اى به شهر پتربورغ جارى است ، كه مسافت آن از درياچه الى شهر پتربورغ شصت ورث كه ده فرسنگ راه بوده باشد مسافت دارد . و عرض آن درياچه هشتاد و چهار ورث كه چهارده فرسنگ باشد ، و طول يكصد و هفتاد پنج ورث ، كه بيست و نه فرسنگ باشد ، و دوره ، سيصد و هفتاد ورث كه شصت و دو فرسنگ بوده باشد ، مىباشد . و از آنجا كه اين رودخانه به پتربورغ مىآيد از پتربورغ نيز رفته بدرياى بزرگ ملحق مىشود . مسافت از پتربورغ تا دريا هم بيست و هشت ورث ، كه پنج فرسنگ و كسرى « 1 » بوده باشد مىشود . و از عجايب « 2 » اين است كه از اول جائى كه اين رودخانهء عظيم به اين عرض و طول داخل شهر پتربورغ مىشود الى انتهائى كه از شهر به كلى بيرون مىرود از هر دو سمت بدنهء رودخانه را كه شمالى و جنوبى بوده باشد ، از ته آب الى يك ذرع از زمين شهر پتربورغ بلندتر كه تخمينا ده ذرع مىشود ، تمام از سنگهاى تراشيدهء صاف بلندقد ، و وسط و كوچك‌تر ، ساخته و بالا برده‌اند ، كه درز سنگ معلوم نمىشود . دور آن يك ذرع سنگ بست كه از زمين شهر بلندتر است و بطريق سد مستحكمى به خط مستقيم از هر طرف به نظر مىآيد ، سنگهاى يك‌پارچه كه از پنج ذرع الى يك ذرع و نيم طول و يك ذرع عرض و شش گره قطر دارد ، كار كرده‌اند ، و بفاصلهء هر چند قدم بست‌ها از آهن و سرب بر او زده‌اند كه مباد عيب و نقص بهمرساند و در كمال استحكام ساخته شده است كه آدمى كه در كنار رودخانه راه ميرود آن سد تا حد كمرگاه مىباشد ، و از آنجا كه ملاحظه توى رودخانه مىنمايند ، بدنهء رودخانه تا ته آب به همين نسبت آن سنگ‌بندى ظاهر است ، و در بعضى مكان‌هاى همين سنگ‌بست ، راه بتركيب مرغوبى گردانيده ، پله‌ها از سنگ‌هاى يك‌پارچه ساخته‌اند ، كه هر كس خواسته رفته آب برمىدارد ، يا رفته در آنجاها به كشتىها سوار شده به رودخانه مىرود ، يا از آنجا حمل‌ونقل چيزى در كشتىها مىنمايند . وضع اصل رودخانهء بزرگ همين بود كه تحرير شد . از همين رودخانه در سه مكان سه شعبه رودخانهء كوچك‌تر از آن بريده و به سمت عمارات و خانه‌هاى جنوبى كه شهريت آن از آن سمت شمالى غالب‌تر است جارى كرده‌اند كه هر شعبهء آن پنجاه قدم و چهل قدم عرض دارد ، و يكى از شعبه‌هاى مذكور چهار ورث ، و دو شعبهء ديگر ، هريك سه ورث طول دارد ؛ كه در شهر جارى است ، و در انتها باز ملحق به رودخانهء بزرگ و درياى مذكور مىگردد . و در روى اين سه شعبهء رودخانهء مذكوره ، در هر جا بفاصلهء يك ورث راه پل‌هاى مستحكم از سنگ بزرگ تراشيدهء صاف ساخته‌اند ، و در روى آنها نيز زنجيرهاى آهنى با دانهء درشت و حلقه‌ها و قلاب‌هاى آهنى و قرقره‌ها « 3 » به كار برده‌اند

--> ( 1 ) - متن : كثرى ( 2 ) - متن : عجايبات ( 3 ) - متن : غرغره‌ها